نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار مرکز تحقیقات کشاورزی و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی صفی آباد دزفول، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، ایران

2 استاد مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

3 مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی صفی آباد، بخش زراعی- باغی

چکیده

به منظور توسعه کشت زمستانه و بهبود برنامه تناوبی منطقه، آزمایشی در خصوص تاثیر تاریخ کاشت بر عملکرد دانه ارقام آفتابگردان به‌صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار به مدت دو سال (95-1393) در مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی صفی‌آباد دزفول اجرا شد. تاریخ کاشت در چهار سطح (4 بهمن، 18 بهمن، 2 اسفند و 16 اسفند ماه) در کرت‌های اصلی و ارقام شامل نه رقم (آذرگل، آرماویرسکی، برزگر، پروگرس، رکورد، شمس، فرخ، قاسم و گابور) در کرت‌های فرعی قرار گرفتند. تاخیر در تاریخ کاشت سبب کاهش طول دوره رشد و ارتفاع بوته ارقام مورد آزمایش شد. در سال اول آزمایش، رقم رکورد بیشترین تعداد دانه در طبق (17/684) در تاریخ کاشت اول را داشت و در سال دوم آزمایش نیز حداکثر تعداد دانه در طبق (47/767) به رقم رکورد در تاریخ کاشت سوم اختصاص یافت. بیشترین عملکرد دانه در سال اول (3850 کیلوگرم در هکتار) و دوم (4088 کیلوگرم در هکتار) به تاریخ کاشت اول (4 بهمن) و رقم آذرگل اختصاص یافت. با توجه به اینکه رقم آذرگل درتجزیه پایداری عملکرد دانه، کمترین میانگین رتبه را داشت، بعنوان رقمی با بالاترین عملکرد دانه در تمام تاریخ‌های کاشت، شناخته شد و پس از آن به ترتیب ارقام رکورد و آرماویرسکی قرار گرفتند. همچنین با توجه به اینکه رقم فرخ کمترین انحراف معیار را داشت، بعنوان پایدارترین رقم انتخاب شد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Effects of winter cultivation on sunflower cultivars seed yield in the north of Khuzestan province

نویسندگان [English]

  • Seyedahmad Kalantarahmadi 1
  • Jahanfar Daneshian 2
  • Habib Mobinirad 3

1 Assistant Professor, Safiabad Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Dezful, Iran.

2 Professor, Seed and Plant Improvement Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran

3 Depatment of Agronomy and Horticultural Sicence, Safiabad Agricultural and Natural Resources Research and Education Center

چکیده [English]

In order to develop winter cultivation and improvement rotation program of region, an experiment was conducted to evaluate the effects of sowing date on sunflower cultivars seed yield, as split-plot based on completed randomized blocks design with four replications in Safiabad Agricultural and Natural Resources Research and Education Center of Dezful during two years (2015-2016). The main plots were consisted of 4 sowing date levels (23rd Jan, 6th Feb, 20th Feb and 6th Mar) and sub plots included 9 levels of cultivars (Azargol, Armavirski, Barzegar, Progress, Record, Shams, Farokh, Ghasem and Gabor). Delaying in sowing date led to decrease growth period length and plant height. The highest number of seeds per capitulum (684.17) belonged to Record cultivar in the first sowing date in the first year and the maximum one (767.47) appointed to this cultivar in the third sowing date in the second year. The maximum seed yield in the first (3850 kg.ha-1) and second (4088 kg.ha-1) year appointed to the first sowing date (23rd Jan) and Azargol cultivar. Considering results, Azargol cultivar had the lowest rank and known as the cultivar had the highest seed yield at all sowing dates then Record and Armavirski,were placed respectively. In terms of stability, considering that Farrokh cultivar also had the lowest standard deviation, it was selected as the most stable cultivar.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Flowering
  • Oil
  • Seed yield
  • Sowing date
  • Temperature