تأثیر سیستم‌های مختلف خاک‌ورزی و انواع کود بر ویژگی‏های کمی و کیفی زیره سبز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

2 استاد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

3 دانشیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران.

4 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران

5 دانشیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

چکیده

به‌منظور بررسی تأثیر سیستم‌های مختلف خاک‌ورزی و انواع کود بر ویژگی‏های کمی و کیفی زیره سبز، آزمایشی به‌صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی شهرستان دلفان در سال زراعی 1394-95 انجام گرفت. عامل اصلی شامل سه سیستم مختلف خاک‌ورزی؛ (1) خاک‌ورزی متداول (گاوآهن برگردان‌دار، پنجه‌غازی و دیسک)، (2) خاک‌ورزی حداقل (پنجه‌غازی و دیسک) و (3) بدون خاک‌ورزی (دیسک) و عامل فرعی شامل کودهای آلی و شیمیایی در 8 سطح؛ (1) شاهد، (2) 25 کیلوگرم کود شیمیایی نیتروژن، (3) 10 تن ورمی‌کمپوست، (4) 20 تن کود گاوی، (5) 20 تن کمپوست زباله شهری، (6) 50 درصد کود شیمیایی + 50 درصد ورمی‌کمپوست، (7) 50 درصد کود شیمیایی + 50 درصد کود گاوی و (8) 50 درصد کود شیمیایی + 50 درصد کمپوست زباله شهری می‌باشد. نتایج نشان داد که بالاترین عملکرد دانه (53/81 گرم در متر مربع) و عملکرد بیولوژیک (41/210 گرم در متر مربع) مربوط به سیستم خاک‌ورزی حداقل و مصرف کود گاوی بود و کمترین آن‌ها نیز در سیستم بدون خاک‌ورزی و تیمار شاهد به‏دست آمد. همچنین، بیشترین درصد و عملکرد اسانس در سیستم خاک‌ورزی حداقل و مصرف 10 تن ورمی‌کمپوست در هکتار به‏دست آمد که نسبت به سیستم بدون خاک‌ورزی و تیمار شاهد به‏ترتیب 25 و 28 درصد افزایش را نشان داد. می‌توان نتیجه‌گیری کرد که برای افزایش و بهبود ویژگی‏های کمی و کیفی زیره سبز کاربرد کود گاوی و ورمی‌کمپوست در قالب خاک‌ورزی حداقل قابل توصیه است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The effects of different tillage systems and types of fertilizers on quantitative and qualitative characteristics of Cumin

نویسندگان [English]

  • Ghasem Hosein Talaei 1
  • Ahmad Ghanbari 2
  • Mohammad Reza Asgharipour 3
  • Hasan Habibi 4
  • SEYYED MOHSEN MOUSSAVI NIK 5
1 Ph.D. Student, Department of Agronomy and Plant Breeding, Faculty of Agricultural Sciences, University of Zabol, Zabol, Iran.
2 Professor, Department of Agronomy and Plant Breeding, Faculty of Agricultural Sciences, University of Zabol, Zabol, Iran..
3 Associate Professor, Department of Agronomy and Plant Breeding, Faculty of Agricultural Sciences, University of Zabol, Zabol, Iran
4 Assistant Professor, Department of Agronomy, Faculty of Agriculture, Shahed University, Tehran, Iran..
5 Associate Professor, Department of Agronomy and Plant Breeding, Faculty of Agricultural Sciences, University of Zabol, Zabol, Iran
چکیده [English]

An experiment was conducted to examine the effects of different tillage systems and fertilization on quantitative and qualitative characteristics of cumin as split randomized complete block design with three replicates in Delfan during 2016. Main plot included three different tillage system; 1( conventional (mold board plough, chisel plough and disk), 2 (minimum tillage (chisel plough and disk) and 3( zero tillage (disk) and subplots comprised eight different combinations of organic and chemical fertilizer; 1) control, i.e. without any dose of manure and fertilizers, 2) 25 kg N ha-1, 3) 10 ton vermicompost ha-1, 4) 20 ton cow manure ha-1, 5) 20 ton municipal solid waste compost ha-1, 6) 50 percent dose of chemical fertilizer (N) + 50 percent vermicompost, 7) 50 percent dose of chemical fertilizer (N) + 50 percent cow manure and 8) 50 percent dose of chemical fertilizer (N) + 50 percent compost. Results indicated that the highest grain yield (81.53 g/m-2) and biological yield (210.41 g/m-2) achieved in minimum tillage and application of cow manure, while the least quantities of these parameters was observed in zero tillage and control. In addition, the greatest essential oil percentage and yield attained in minimum tillage and application of 10 ton vermicompost, which was 25 and 28 percent greater than control. The results suggested that to improve the quantitative and qualitative characteristics of cumin application of manure and vermicompost along with minimum tillage is recommended.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Ecological agriculture
  • Essential oil
  • medicinal plants
  • Municipal solid waste compost
  • Zero tillage
حسین ­طلایی ق و امینی دهقی م (1393) تأثیر کودهای زیستی و شیمیایی بر عملکرد و اجزای عملکرد گیاه دارویی زیره سبز (Cuminum cyminum L.). تحقیقات گیاهان دارویی و معطر ایران. 30(6): 932-942.  

حسین­پور ر، قاجار سپانلو م و سالک­گیلانی م (1394) اثر کاربرد ورمی­کمپوست بر غلظت عناصر ریز مغذی در خاک و گیاه کاهو (Lactuca sativa L.). به زراعی کشاورزی. 17(3): 815-826.  

رنجبر م، قربانی ه و قاجار سپانلو (1395) تأثیر کاربرد درازمدت کمپوست زباله شهری بر غلظت عناصر پر مصرف در خاک و گیاه برنج. به‌زراعی کشاورزی. 18(4): 746-753.   

زمان س (1382) گیاهان دارویی. جلد دوم، انتشارات ققنوس تهران. 366 ص.

عامری ع ا و نصیری محلاتی م (1387) اثرات سطوح مختلف نیتروژن و تراکم بر میزان تولید گل مواد مؤثره و کارایی مصرف نور در گیاه دارویی همیشه بهار (Calendula officinalis L.). پژوهش و سازندگی در منابع طبیعی. 81:133-144.   

عزیزی م، علیمرادی ل و راشد محصل م (1385) بررسی اثرات آللوپاتی اسانس Bunium persicum و Cuminum cyminum بر جوانه‌زنی بذرهای برخی از علف‌های هرز. تحقیقات گیاهان دارویی و معطر ایران. 22(3): 198-208.    

Anwar M, Patra DD, Chand S, Alpesh K, Naqvi AA and Khanuja SPS (2005) Effect of organic manures and inorganic fertilizer on growth, herb and oil yield, nutrient accumulation and oil quality of French basil. Communications in Soil Science and Plant Analysis. 36(13): 1737-1746.

Arancon NA, Edwards P, Dierman C, Welch and Metzger JD (2004) Influences of Vermicomposts on field Strawberries: part 1. Effects on growth and yields. Bioresource Technology. 93(3): 145-153.

Blevins RL, Smith MS, Thomas GW and Frye WW (1983) Influence of conservation tillage on soil properties. Journal of Soil Water Conservation. 38(3): 301-305.

Kettler TA, Lyon DJ, Doran JW, Powers WL and Stroup WW (2000) Soil quality assessment after weed-control tillage in a no-till wheat-fallow cropping system. Soil Science Society of America Journal. 64(7): 339-346.

Kumar B, Pandey P and Maheshwari DK )2009( Reduction in dose of chemical fertilizers and growth enhancement of sesame (Sesamum indicum L.) with application of rhizospheric competent pseudomonas aeruginosa LES4. European Journal of Soil Biology. 45(3): 334-340.

Litterick AM, Harrier L, Wallace P, Watson CA and Wood M (2004) The role of uncomposted materials, composts, manures and compost extracts in reducing pest and disease incidence and severity in sustainable temperate agricultural and horticultural crop production. A review. Critical Reviews in Plant Sciences. 6(2): 453-479.

Malik MA, Saleem M, Cheema MA and Ahmed S )2003( Influence of different nitrogen levels on productivity of sesame (Sesamum indicum L.) under varying planting patterns. International Journal Agriculture and Biology. 4(23): 490-492.

Phillips RE, Blevins RL, Thomas GW, Frye WW and Phillips SH (1980) No-tillage systems. Agronomy Journal. 78(1): 951-954.

Warman PR, Burnham JC and Eaton LJ (2009) Effects of repeated applications of municipal solid waste compost and fertilizers to three low bush blueberry fields. Scientia Horticulturae. 122(9): 393-398.

Zobeck TM )2004( Rapid soil particle size analyses using laser diffraction. Applied Engineering Agriculture. 20(5): 633-639.