نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

2 استادیار مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

3 دکتری زراعت، مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

4 کارشناس، مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

چکیده

تأثیر تنش کم آبی بر کیفیت روغن و عملکرد دانه 11 ژنوتیپ هیبرید آفتابگردان در کرج در سال‌های 1391 و 1392 بررسی شد. به این منظور سه آزمایش جداگانه در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار برای اعمال تیمارهای تنش کم آبی در نظر گرفته شد. آزمایش‌های آبیاری مطلوب، تنش متوسط و شدید به‌ترتیب بر اساس60، 120 و 180 میلی‌متر تبخیر از تشت تبخیر کلاس A انجام گرفت. نتایج نشان داد که عملکرد دانه در شرایط تنش متوسط و شدید با کاهش 18 و 33 درصد مواجه شد. عملکرد دانه و درصد روغن تحت تأثیر ژنوتیپ و اثر متقابل سال و تنش قرار داشتند. هیبرید برزگر با متوسط 2846 کیلوگرم در هکتار بیشترین عملکرد دانه را داشت. همچنین با 65/43 درصد روغن در گروه برتر قرار گرفت. پاسخ هیبریدها از نظر عملکرد دانه و درصد روغن تحت تأثیر شرایط محیطی دو سال آزمایش قرار گرفت. اسیدهای چرب اولئیک و لینولئیک اسید تحت تأثیر تیمار تنش قرار نگرفتند. اما همبستگی منفی قوی بین اسیدهای چرب اولئیک و لینولئیک وجود داشت. ارقام هایسان 25 و سیرنا برای تولید روغن با اسید اولئیک بالاتر و برزگر و R-43×G6 برای تولید روغن با اسید چرب لینولئیک بالاتر مناسب می‌باشند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Investigating of water deficit stress effect on yield and fatty acids of sunflower hybrids seed oil

نویسندگان [English]

  • Jahanfar Daneshian 1
  • Farnaz Sahriati 2
  • NADIA SAFAVI FARD 3
  • Abdollah Hassani 4

1 Professor, Seed and Plant Improvement Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran

2 Assistant professor, Seed and Plant Improvement Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran

3 Ph. D. Agronomy Seed and Plant Improvement Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran

4 Seed and Plant Improvement Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran

چکیده [English]

.The effect of water deficit stress was evaluated on oil quality and yield of 11 sunflower hybrids in Karaj during 2012 and 2013. Three separate experiments were carried out as the base of randomized complete block design with three replications to apply water deficit stress treatments. Irrigation of control, mild and severe stress treatments were performed on base of 60, 120 and 180 mm evaporation from Class A evaporation pan, respectively. The results showed that seed yield was decreased about 18% and 33% in mild and sever water deficit stresses. Yield and oil percentage were affected by hybrids and the interaction of year and stress. Barzegar hybrid with an average of 2846 kg/ha had the highest grain yield. It was also in the top group with 43.65% oil. Yield and seed oil percentage were affected by environmental conditions of years. Water deficict stress had not significant effect on oleic and linoleic acids. But, There was a strong negative correlation between oleic and linoleic acids. Hysun 25 and Sirena cultivars were suitable for oil production with higher oleic acid and Barzegar and G6×R-43 are suitable for oil production with higher linoleic acid.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Fatty acid
  • Seed filling duration
  • Seed yield
  • Sunflower
  • water deficit stress