مهری مهدوی فرد؛ صادق موسوی فرد؛ عبدالحسین رضایی نژاد؛ حسن مومیوند؛ محمد کاظم سوری
چکیده
هدف: این مطالعه با هدف بررسی تأثیر توأم اشعه UV همراه با تغذیه عناصر منیزیم و منگنز برای کاهش تنش اکسیداتیو، تنظیم مسیرهای بیوشیمیایی و بهبود عملکرد اسانس در گیاه اسطوخودوس در شرایط کشت هیدروپونیک انجام شده است.
روش پژوهش: این مطالعه طی دو مرحله برداشت متوالی در سالهای 1400-1401 در گلخانه پژوهشی دانشگاه لرستان انجام شد. آزمایش بهصورت ...
بیشتر
هدف: این مطالعه با هدف بررسی تأثیر توأم اشعه UV همراه با تغذیه عناصر منیزیم و منگنز برای کاهش تنش اکسیداتیو، تنظیم مسیرهای بیوشیمیایی و بهبود عملکرد اسانس در گیاه اسطوخودوس در شرایط کشت هیدروپونیک انجام شده است.
روش پژوهش: این مطالعه طی دو مرحله برداشت متوالی در سالهای 1400-1401 در گلخانه پژوهشی دانشگاه لرستان انجام شد. آزمایش بهصورت اسپلیتپلات در زمان و در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار اجرا گردید. تیمار شاهد تغذیهای شامل غلظت استاندارد محلول هوگلند (2 میلیمولار منیزیم و 2/9 میکرومولار منگنز) بود و سایر تیمارهای تغذیهای براساس کاهش و افزایش دو برابری این عناصر طراحی شد. کرت اصلی شامل سه سطح طیف فرابنفش (عدم تابش، UV-A و UV-B) و کرت فرعی شامل 11 سطح تغذیهای بود.
نتایج: نتایج نشان داد تیمار UV-A با تغذیه غلظتهای بالای منیزیم (4 میلیمولار) و منگنز (4/18 میکرومولار)، بیشترین درصد اسانس (03/4 و 48/4 درصد) و عملکرد اسانس (13/4 و 01/5 کیلوگرم در هکتار) را در هر دو مرحله برداشت داشت. تنش نوری UV-B کلروفیل را کاهش داد، اما این کاهش در برداشت دوم کمتر بود. تغذیه با منیزیم زیاد و منگنز پایه، اثرات تنش نوری را تعدیل کرده و بیشترین کلروفیل در برداشت دوم و شرایط بدون تنش نوری ثبت شد. میزان کاروتنوییدها در برداشت اول بیشتر از برداشت دوم بود و با افزایش تنش نوری افزایش یافت. بیشترین کاروتنویید (26/2 میلیگرم بر گرم وزنتر) در برداشت اول با تنش UV-B و تغذیه کم منیزیم و منگنز و کمترین مقدار (06/1 میلیگرم بر گرم وزنتر) در برداشت دوم بدون تنش نوری و تغذیه زیاد منیزیم و متوسط منگنز مشاهده شد. تابش UV-B در تیمار غلظت کم منیزیم و منگنز باعث افزایش پرولین شد، اما تغذیه با غلظت بالای منیزیم و منگنز در تیمارهای مربوطه میزان پرولین را کاهش داد.
نتیجهگیری: غلظت 4 میلیمولار منیزیم و 4/18 میکرومولار منگنز، بهویژه همراه با UV-A، اثرات منفی UV را تعدیل کرده و وضعیت فیزیولوژیکی گیاه و عملکرد اسانس را بهبود بخشید. تیمار UV-A با تغذیه 4 میلیمولار منیزیم+ 4/18 میکرومولار منگنز بهعنوان بهترین ترکیب شناخته شد، زیرا اثرات تنش UV را کاهش و کلروفیل، کاروتنوییدها و عملکرد اسانس را افزایش داد. همچنین، برداشت دوم بهدلیل شرایط بهتر فیزیولوژیکی، عملکرد بالاتری داشت. ترکیب UV-A و تغذیه مناسب میتواند روشی مؤثر برای بهبود کمیت و عملکرد تولید اسطوخودوس در شرایط تنشزا باشد.
خدایار همتی؛ ماجده ملکیان؛ عظیم قاسم نژاد؛ نسترن همتی
چکیده
بهمنظور بررسی تأثیر زمان برداشت بر مقدار برخی فلاونوئیدها در بافتهای مختلف میوۀ ارقام ﭘرتقال، آزمایشی بهصورت طرح اسپلیت پلات (کرتهای خردشده) در زمان بر پایۀ کاملاً تصادفی در سه تکرار در دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان در سال 88-1387 انجام گرفت. در این طرح، فاکتور اصلی شامل بافتهای مختلف میوه (برونبر، میانبر و درونبر) ...
بیشتر
بهمنظور بررسی تأثیر زمان برداشت بر مقدار برخی فلاونوئیدها در بافتهای مختلف میوۀ ارقام ﭘرتقال، آزمایشی بهصورت طرح اسپلیت پلات (کرتهای خردشده) در زمان بر پایۀ کاملاً تصادفی در سه تکرار در دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان در سال 88-1387 انجام گرفت. در این طرح، فاکتور اصلی شامل بافتهای مختلف میوه (برونبر، میانبر و درونبر) و فاکتور فرعی شامل میوههای بالغ چهار رقم ﭘرتقال (‘تامسون ناول’، ‘واشنگتن ناول‘، ‘سانگین’ و ‘لبنانی’) در هفت مرحله زمان برداشت (به فاصلۀ هر 15 روز از اول آبان) بود. براساس نتایج، زمان برداشت بر کلیۀ متغیرهای اندازهگیریشده اثر معنادار داشت، بهطوری که وزن خشک میوه با گذشت زمان (برداشت ششم) افزایش یافت و مواد جامد محلول نیز در این مرحله بیشتر از زمانهای دیگر برداشت (81/11 درصد) تولید شد. بیشترین مقدار نارنجین (3/435 میلیگرم در لیتر) در بافت آلبیدو در مرحلۀ سوم برداشت مشاهده شد که با برداشت مرحلۀ پنجم (بافت برونبر) و ششم (بافت میانبر) اختلاف معناداری نداشت و کمترین مقدار آن (6/87 میلیگرم در لیتر) در درونبر میوه در مرحلۀ چهارم برداشت، تولید شد. حداکثر مقدار هسپریدین (1/219 میلیگرم در لیتر) در مرحلۀ ششم برداشت در بافت برونبر تولید شد. نوع رقم بر مقدار نارنجین و هسپریدین تأثیر معنادار داشت که در بین ارقام بیشترین مقدار نارنجین و هسپریدین بهترتیب 6/573 و4/272 میلیگرم در لیتر در پرتقال تامسون در مرحلۀ ششم برداشت استخراج شد.