Document Type : Research Paper
Authors
1 PhD Student in Crop Physiology Faculty of Agriculture, Maragheh University, Maragheh, Iran
2 Professor of Plant Production Engineering and Genetics, Faculty of Agriculture, Maragheh University, Maragheh, Iran.
3 Assistant Professor of Agricultural and Natural Resources Research Center of Zanjan Province, Zanjan, Iran.
4 Assistant Professor, Soil Science and Engineering Department, Faculty of Agriculture, Maragheh University, Maragheh, Iran
10.22059/jci.2026.403602.2955
Abstract
Objective: Zinc (Zn) is an essential micronutrient for plants, where it functions structurally and as a cofactor in numerous enzymes. In calcareous soils, Zn bioavailability is often reduced, leading to yield losses. One effective approach to mitigate this problem is to identify and rank pinto bean genotypes with tolerance to Zn deficiency using quantitative evaluation indicators under stress conditions.
Method: In this study, multiple zinc-deficiency tolerance indices—including zinc efficiency (ZE), stress susceptibility (SS), tolerance (TOL), stress tolerance (STI), geometric mean productivity (GMP), mean productivity (MP), and membership function value (MFV)—were used to screen pinto bean genotypes for Zn-deficiency tolerance. The experiment was conducted at the research farm of the Faculty of Agriculture, University of Zanjan during the 2019 growing season using an augment design with 10 blocks. To distinguish among 29 pinto bean genotypes, two Zn regimes were applied: no foliar Zn application and foliar Zn application at a concentration of 1/1000. Variance analysis was applied to confirm field uniformity using a completely randomized design. Grain yield data under Zn deficiency and under foliar Zn application were used to compute the indices, with MFV calculated based on their standardized performance.
Results: The results showed that both Zn deficiency and foliar Zn spraying had a significant effect on grain yield (p<0.0001). Across all genotypes, foliar Zn increased grain yield by an average of 29.84%. Based on the ZE-based classification, the 29 genotypes were grouped into five categories: one very zinc-efficient genotype (ZE=99.64), three zinc-efficient genotypes (90.38 ≤ ZE < 99.64), twenty relatively zinc-efficient genotypes (71.08 ≤ ZE < 90.38), four low zinc-efficient genotypes (64.51≤ ZE < 71.08), and one zinc-inefficient genotype (ZE=56.59). Furthermore, the correlations among STI, MP, and GMP were numerically close to unity, indicating that genotype ranking using these indices produced comparable outcomes. The genotype KS-21567 showed the highest MP value (367.19 g/m²) together with a relatively zinc-efficient ZE (85.59%), whereas KBC-22138 had the lowest MP (229.81 g/m²) with a relatively zinc-efficient ZE (77.32%).
Conclusions: In conclusion, the identification of zinc-efficient and high-yielding genotypes can support breeding efforts aimed at developing improved cultivars. The MFV and MP indices are recommended as useful tools for differentiating and classifying genotypes under Zn deficiency, and MFV may also be applicable to other abiotic stress conditions.
Keywords
امینزاده، بهروز؛ ثانی، بهزاد؛ علیزاده، بهرام و مظفری، حمید (1403). بررسی و ارزیابی ژنوتیپهای متحمل به تنش خشکی در 38 ژنوتیپ کلزای زمستانه براساس روش بایپلات، تجزیه کلاستر و شاخصهای تحمل به تنش خشکی. مجموعه مقالات چهارمین کنگره بینالمللی و هجدهمین کنگره ملی علوم زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
بیات، سجاد؛ اسفندیاری، عزتاله؛ کریمی، اسماعیل و اسدی، علیاکبر (1401). تأثیر کاربرد برگی روی بر عملکرد کمی و کیفی لوبیاچیتی (Phaseolus vulgaris L.). مجموعه مقالات سومین کنگره بینالمللی و هفدهمین کنگره ملی علوم زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
بیات، سجاد و اسفندیاری، عزتاله (1403). تأثیر مراحل محلولپاشی روی بر عملکرد و غلظت عناصر آهن و روی دانه لوبیا چیتی (Phaseolus vulgaris L.). مجموعه مقالات چهارمین کنگره بینالمللی و هجدهمین کنگره ملی علوم زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
بیگی، محسن؛ ثواقبی، غلامرضا و متشرعزاده، بابک (1391 آ). بررسی پاسخ ژنوتیپهای مختلف لوبیا (Phaseolus vulgaris L.) به کمبود روی در شرایط گلخانه. مجله علوم گیاهان زراعی، 43(3)، 461-468.
بیگی، محسن؛ ثواقبی، غلامرضا و متشرعزاده، بابک (1391 ب). بررسی کارایی روی در ارقام مختلف لوبیای چیتی. نشریه آب و خاک (علوم و صنایع کشاورزی)، 26(1)، 33-41.
وزارت جهاد کشاورزی، (1402). آمار و اطلاعات تولید و سطح زیر کشت محصولات زراعی کشور و استان زنجان در سال زراعی 1400-1399.
جمشیدی، مرتضی؛ دانششهرکی، عبدالرزاق و هاشمیجزی، سیدمجتبی (1395). اثر محلولپاشی عناصر منگنز و روی بر عملکرد و اجزای عملکرد دانه لوبیا قرمز (Phaseolus vulgaris L.) تحت شرایط خشکی. نشریه پژوهشهای حبوبات ایران، 7(2)، 174-164.
حسینی، فاطمه؛ موسوی، سیدسعید و عبداللهی، محمدرضا (1403). ارزیابی رابطه بین عملکرد دانه و تغییرات صفات ریشهای در گندم دیپلوئید (Aegilops tauschii) تحت شرایط تنش خشکی. مجموعه مقالات چهارمین کنگره بینالمللی و هجدهمین کنگره ملی علوم زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
خوشگفتارمنش، امیرحسین؛ رضیزاده، الهامالسادات؛ عشقیزاده، حمیدرضا؛ ثواقبی، غلامرضا؛ صدرارحامی، آزاده و افیونی، داوود (1390). غربال ارقام مختلف گندم بهاره از لحاظ تحمل به کمبود روی با استفاده از شاخصهای مختلف تنش. نشریه آب و خاک(علوم و صنایع کشاورزی)، 25(2)، 295-287.
سنگی، سید احسان؛ نجفی، عبداله؛ چقامیرزا، کیانوش و محمدی، رضا (1400). ارزیابی شاخصهای تحمل به خشکی در ژنوتیپهای گندم دوروم (Triticum durum L.). مجله تنشهای محیطی در علوم زراعی، 14(4)، 901-911.
سهیلیموحد، سمیه؛ اسماعیلی، محمدعلی؛ جباری، فرهاد و فولادی، عقیل (1396). ارزیابی عملکرد و اجزای عملکرد برخی ژنوتیپهای لوبیا چیتی (Phaseolus vulgaris L.) در شرایط محدودیت آب انتهای فصل. بومشناسی کشاورزی، 9(2)، 433-444.
شیخ، فاطمه و میرکریمی، اعظم (1403). ارزیابی شاخصهای تحمل به خشکی در ژنوتیپهای باقلا (Vicia faba L.). مجموعه مقالات چهارمین کنگره بینالمللی و هجدهمین کنگره ملی علوم زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
فلاح، سحر؛ عزیزی، خسرو؛ عیسوند، حمیدرضا؛ اکبرپور، امید و اکبری، ناصر (1401). تأثیر محلولپاشی با کلاتروی بر خصوصیات مورفولوژیک و عملکرد لوبیا قرمز رقم افق (Phaseolus vulgaris L.) تحت تغییرات دما- دیاکسیدکربن و تنش رطوبتی. مجله تنشهای محیطی در علوم زراعی، 15(3)، 641-656.
کاویاناطهر، نسرین و ابوطالبیان، محمدعلی (1399). واکنش کمی و کیفی لوبیا (Phaseolus vulgaris L.) به شیوه کاربرد کودهای فسفر و سولفاتروی در مقادیر مختلف کود نیتروژن آغازگر. علوم گیاهان زراعی ایران، 51(3)، 17-32.
کردی، سجاد؛ میرصفری، منیره؛ طهماسبی، زهرا؛ شاهکرمی، قدرتالله؛ گرامی، لطفعلی؛ تقیزاده، امیرعباس و قنبری، فردین (1395). اثر محلولپاشی روی بر عملکرد و پروتئین دانه و کاه لوبیا تحت تنش کم آبی در شرایط آبوهوایی ایلام. نشریه زراعت، 111، 115-124.
کرمی، پریسا؛ مندنی، فرزاد و قبادی، روژین (1403). تأثیر سطوح مختلف آبیاری بر فنولوژی، عملکرد دانه و اجزای آن و برخی خصوصیات فیزیولوژیک هیبریدهای ذرت (Zea mays L.) تحت شرایط آبوهوایی کرمانشاه. نشریه بهزراعی کشاورزی، 27(1)، 1-18.
کشاورز، پیمان؛ فروهر، مجید و دادیور، مسعود (1394). بررسی کارایی مصرف روی در برخی ژنوتیپهای گندم و مقایسه کودپذیری آنها. نشریه آب و خاک (علوم و صنایع کشاورزی)، 29(6)، 1711-1720.
References
Alipour Babadi, M., Norouzi Masir, M., Moezzi, A., Rahnama Ghahfarokhi, A., & Taghavi Zahedkolaei, M. (2025). The effect of priming application of zinc aminochelate and ZnSO4 fertilizer on the chemical forms of zinc in the soil solution phase and its correlation with zinc concentration in sunflower. Iranian Journal of Soil and Water Research, 56(5), 1379-1399. (In Persian).
Aminzadeh, B., Sani, B., Alizadeh, B., & Mozaffari, H. (2024). Study and evaluation of rapeseed genotype based on drought tolerance index, biplots and analysis cluster. Proceedings of the 18th Iranian National & 4th International Crop Sciences Congress, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran. (In Persian).
Bahrami, F., Arzani, A., & Rahimmalek, M. (2021). Tolerance to high temperature at reproductive stage: Trade‐offs between phenology, grain yield and yield‐related traits in wild and cultivated barleys. Plant Breeding, 140(5), 812-826.
Bandeira, M., Giovanela, M., Roesch-Ely, M., Devine, D. M., & da Silva Crespo, J. (2020). Green synthesis of zinc oxide nanoparticles: A review of the synthesis methodology and mechanism of formation. Sustainable Chemistry and Pharmacy, 15, 100223.
Bayat, S.; Esfandiari, E. A.; Karimi, E., & Asadi, A. A. (2022). The effect of foliar application of zinc on the quantitative and qualitative yield of common bean (Phaseolus vulgaris L.). Proceedings of the 17th Iranian National & 3th International Crop Sciences Congress, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran. (In Persian).
Bayat, S., & Esfandiari, E. A. (2024). The effect of zinc foliar application stages on the yield and concentration of iron and zinc elements in pinto bean (Phaseolus vulgaris L.) seeds. Proceedings of the 18th Iranian National & 4th International Crop Sciences Congress, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran. (In Persian).
Beigi, M., Sawaqebi, G. R., & Motsharea-Zadeh, B. (2012a). Study of the response of various Common bean (Phaseolus vulgaris L.) genotypes to zinc deficiency under greenhouse conditions. Iranian Journal of Field Crop Science, 43(3), 461-468. (In Persian).
Beigi, M., Sawaqebi, G. R., & Motsharea-Zadeh, B. (2012b). Study of Zinc Efficiency in Selected Common bean (Phaseolus vulgaris L.) Cultivars. Journal of Water and Soil (Agricultural Science and Technology), 26(1), 33-41. (In Persian).
El-Sayed, M., Desoky, M., Ali, M. A., Mohamed, I., Abdul-Hamid, H., & Ahmed Attia, A. D. (2021). Identifying droughttolerant genotypes of faba bean and their agro-physiological responses to different water regimes in an arid Mediterranean environment, Agricultural Water Management, Volume 247(106733), 1-11. article id. 106754.
Fallah, S., Azizi, Kh., Eisvand, H. R., Akbarpour, O., & Akbari, N. (2014). The effect of foliar spraying with zinc chelate on morphological characteristics and yield of red bean cultivar Ofogh (Phaseolus vulgaris L.) under temperature changes-carbon dioxide and stress moisture. Journal of Environmental Stresses in Crop Sciences, 15(3), 641-656. (In Persian).
Feller, C., Bleiholder, H., Buhr, L., Hack, H., Hess, M., Klose, R., Meier, U., Stauss, R., van den Boom, T., & Weber, E. (1995b). Phänologische Entwicklungsstadien von Gemüsepflanzen: II. Fruchtgemüse und Hülsenfrüchte. Nachrichtenbl. Deut. Pflanzenschutzd. 47, 217-232.
Fernandez, G. C. I. (1992). Effective selection criteria for assessing plant stress tolerance. In: Kuo, C.C. (Ed.), Proceedings of the International Symposium on Adaptation of Vegetables and other Food Crops in Temperature and Water Stress, Tainan, Taiwan, 257-270.
Fischer, R. A., & Mourer, R. (1978). Drought resistance in spring wheat cultivar. I: grain yield responses. Australian Journal of Agricultural Research, 29, 897-912.
Galindo, F.S., Bellotte, J.L., Santini, J.M., Buzetti, S., Rosa, P.A., Jalal, A., & Teixeira Filho, M.C. (2021). Zinc use efficiency of maize-wheat cropping after inoculation with Azospirillum brasilense. Nutrient Cycling in Agroecosystems, 120, 205-221.
Gyanagoudar, H. S., Hatiya, S. T., Guhey, A., Dharmappa, P. M., & Seetharamaiah, S. K. (2024). A comprehensive approach for evaluating salinity stress tolerance in brinjal (Solanum melongena L.) germplasm using membership function value. Physiologia Plantarum, 176(2), e14239.
Hacisalihoglu, G., Ozturk, L., Cakmak, I., Welch, R. M., & Kochian, L. V. (2004b). Genotypic variation in common bean in response to zinc deficiency in calcareous soil. Plant and Soil, 259(1-2), 71.83.
Hoseini, F., Mosavi, S. S., & Abdollahi, M. R. (2024). Evaluation of the relationship between grain yield and changes in root traits in diploid wheat (Aegilops tauschii) under drought stress conditions. Proceedings of the 18th Iranian National & 4th International Crop Sciences Congress, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran.
Jamshidi, M., Danesh-Shahraki, A. R., & Hashemi-Jazi, S. M. )2016(. Effect of foliar application of Manganese and Zinc on grain yield and yield components of Red Bean (Phaseolus vulgaris L.) in drought conditions. Iranian Journal of Pulses Research, 7(2), 164-174. )In Persian).
Karami, P., Mondani, F., & Ghobadi, R. (2025). The Effect of Different Irrigation Levels on Phenology, Grain Yield and Their Components and Some Physiological Traits of Different Corn (Zea mays L.) Hybrids under Climatic Conditions of Kermanshah. Journal of Crops Improvement, 27(1), 1-18. )In Persian).
Kavian-Athar, N., & Aboutalebian, M. A. (2020). Quantitative and qualitative reaction of common bean (Phaseolus vulgaris L.) to phosphorous and zinc sulfate application method under different rates of nitrogen starter fertilizer. Iranian Journal of Field Crop Science, 51(3), 17-32. )In Persian).
Keshavarz, P., Forouhar, M., & Dadivar, M. (2016). Investigation of Zn Use Efficiency and Zn Fertilization Efficiency in Some Genotypes of Wheat. Journal of Water and Soil, 29(6), 1711-1720. )In Persian).
Khan, S.T., Malik, A., Alwarthan, A., & Shaik, M.R. (2022). The enormity of the zinc deficiency problem and available solutions; an overview. Arabian Journal of Chemistry, 15, 103668.
Khoshgoftarmanesh, A. H., Razizadeh, A. A., Eshghizadeh, H. R., Sawaqabi, G. R., Sadrarhami, A., & Efioni, D. (2011). Screening of different varieties of spring wheat in terms of tolerance to zinc deficiency using different stress indices. Water and Soil (Agricultural Sciences and Industries) Magazine, 25(2), 287-295. (In Persian).
Konyak, W., Kanaujia, S., Jha, A., Chaturvedi, H., & Ananda, A. (2020). Genetic Variability, Correlation and Path Coefficient Analysis of Brinjal. SAARC Journal of Agriculture, 18(1),13-21.
Kordi, S., Mirsafari, M., Tahmasebi, Z., Shahkarami, Gh., Gerami, L., Taghizadeh, A. A., & Ghanbari, F. (2016). Effect of Foliar Application of Zinc on yield, grain and straw protein of bean (Phaseolus vulgaris L.) under water deficit stress in Ilam weather conditions. Agronomy Journal (Pajouhesh and Sazandegi), 111, 115-124. (In Persian).
Machado, B.Q.V., Nogueira, A.P.O., Hamawaki, O.T., Rezende, G.F., Jorge, G.L., Silveira, I.C., Medeiros, L.A., Hamawaki, R.L., & Hamawak, C.D.L. (2017). Phenotypic and genotypic correlations between soybean agronomic traits and path analysis. Genetics and Molecular Research, 16(2).
Marschner, H. (2012). Mineral Nutrition of Higher Plants. Academic Press Limited. London, UK. pp. 347-364.
Mladenov, P., Aziz, S., Topalova, E., Renaut, J., Planchon, S., Raina, A., & Tomlekova, N. (2023). Physiological Responses of Common Bean Genotypes to Drought Stress. Agronomy, 13, 1022, 1-14.
Mortvedt, J. J. (2000).Bioavailability of Micronutrients. In: M. Sumner(ed). Handbook of soil science. CRC press LLC.
Muthuramu, S., & Ragavan, T. (2020). Studies on indices and morphological traits for drought tolerance in rainfed rice Oryza sativa L. Electronic Journal of Plant Breeding, 11, 54-71.
Passerini, A., Andreini, C., Menchetti, S., Rosato, A., & Frasconi, P. (2007). Predicting zinc binding at the proteome level. BMC Bioinformatics, 8, 1-13.
Quamruzzaman, M., Manik, S. N., Livermore, M., Johnson, P., Zhou, M., & Shabala, S. (2022). Multidimensional screening and evaluation of morpho‐physiological indices for salinity stress tolerance in wheat. Journal of Agronomy and Crop Science, 208(4), 454-471.
Razmi, N., Hezarjaribi, E., & Andarkhor, A. A. (2023). Selection of Superior Soybean Genotypes Using some Statistical Multivariate Methods in Moghan Climate Conditions. Plant Genetic Researches, 9(2), 41-54. (In Persian).
Rosielle, A. A., & Hamblin, J. (1981). Theoritical aspects of selection for yield in stress and non-stress environment. Crop Science, 21, 943-946.
Sangi, S. E., Najaphy, A., Cheghamirza, K., & Mohammadi, R. (2022). Assessment of drought tolerance indices in durum wheat (Triticum durum L.) genotypes. Environmental Stresses in Crop Sciences, 14(4), 901-911. (In Persian).
Sheikh, F., & Mirkarimi, A. (2024). Assessment of drought tolerance indices for faba bean (Vicia faba L.) Genotypes. Proceedings of the 18th Iranian National & 4th International Crop Sciences Congress, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran. (In Persian).
Shu, N., Zhou, T., & Hovmoller, S. (2008). Prediction of zinc-binding sites in proteins from sequence. BMC Bioinformatics, 24, 775-782.
Soheili-movahhed, S., Esmaeili, M. A., Jabbari, F., & Fouladi, A. (2017). Evaluation of yield and yield Components of some pinto bean (Phaseolus vulgaris L.) genotypes under late season water deficit conditions. Journal of Agroecology, 9(2), 433-444. (In Persian).
Tabesh, M., Kiani, S., & Khoshgoftarmanesh, A. H. (2020). The effectiveness of seed priming and foliar application of zinc- amino acid chelates in comparison with zinc sulfate on yield and grain nutritional quality of common bean. Journal of Plant Nutrition, 43(14), 2106-2116.
Wang, J., Mao, H., Zhao, H., Huang, D., & Wang, Z. (2012). Different increases in maize and wheat grain zinc concentrations caused by soil and foliar applications of zinc in Loess Plateau, China. Field Crops Research, 135, 89-96.
Zhang, R., Hussain, S., Wang, Y., Liu, Y., Li, Q., Chen, Y., & Dai, Q. (2021). Comprehensive evaluation of salt tolerance in rice (Oryza sativa L.) germplasm at the germination stage. Agronomy, 11(8), 1569.
امینزاده، بهروز؛ ثانی، بهزاد؛ علیزاده، بهرام و مظفری، حمید (1403). بررسی و ارزیابی ژنوتیپهای متحمل به تنش خشکی در 38 ژنوتیپ کلزای زمستانه براساس روش بایپلات، تجزیه کلاستر و شاخصهای تحمل به تنش خشکی. مجموعه مقالات چهارمین کنگره بینالمللی و هجدهمین کنگره ملی علوم زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
بیات، سجاد؛ اسفندیاری، عزتاله؛ کریمی، اسماعیل و اسدی، علیاکبر (1401). تأثیر کاربرد برگی روی بر عملکرد کمی و کیفی لوبیاچیتی (Phaseolus vulgaris L.). مجموعه مقالات سومین کنگره بینالمللی و هفدهمین کنگره ملی علوم زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
بیات، سجاد و اسفندیاری، عزتاله (1403). تأثیر مراحل محلولپاشی روی بر عملکرد و غلظت عناصر آهن و روی دانه لوبیا چیتی (Phaseolus vulgaris L.). مجموعه مقالات چهارمین کنگره بینالمللی و هجدهمین کنگره ملی علوم زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
بیگی، محسن؛ ثواقبی، غلامرضا و متشرعزاده، بابک (1391 آ). بررسی پاسخ ژنوتیپهای مختلف لوبیا (Phaseolus vulgaris L.) به کمبود روی در شرایط گلخانه. مجله علوم گیاهان زراعی، 43(3)، 461-468.
بیگی، محسن؛ ثواقبی، غلامرضا و متشرعزاده، بابک (1391 ب). بررسی کارایی روی در ارقام مختلف لوبیای چیتی. نشریه آب و خاک (علوم و صنایع کشاورزی)، 26(1)، 33-41.
وزارت جهاد کشاورزی، (1402). آمار و اطلاعات تولید و سطح زیر کشت محصولات زراعی کشور و استان زنجان در سال زراعی 1400-1399.
جمشیدی، مرتضی؛ دانششهرکی، عبدالرزاق و هاشمیجزی، سیدمجتبی (1395). اثر محلولپاشی عناصر منگنز و روی بر عملکرد و اجزای عملکرد دانه لوبیا قرمز (Phaseolus vulgaris L.) تحت شرایط خشکی. نشریه پژوهشهای حبوبات ایران، 7(2)، 174-164.
حسینی، فاطمه؛ موسوی، سیدسعید و عبداللهی، محمدرضا (1403). ارزیابی رابطه بین عملکرد دانه و تغییرات صفات ریشهای در گندم دیپلوئید (Aegilops tauschii) تحت شرایط تنش خشکی. مجموعه مقالات چهارمین کنگره بینالمللی و هجدهمین کنگره ملی علوم زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
خوشگفتارمنش، امیرحسین؛ رضیزاده، الهامالسادات؛ عشقیزاده، حمیدرضا؛ ثواقبی، غلامرضا؛ صدرارحامی، آزاده و افیونی، داوود (1390). غربال ارقام مختلف گندم بهاره از لحاظ تحمل به کمبود روی با استفاده از شاخصهای مختلف تنش. نشریه آب و خاک(علوم و صنایع کشاورزی)، 25(2)، 295-287.
سنگی، سید احسان؛ نجفی، عبداله؛ چقامیرزا، کیانوش و محمدی، رضا (1400). ارزیابی شاخصهای تحمل به خشکی در ژنوتیپهای گندم دوروم (Triticum durum L.). مجله تنشهای محیطی در علوم زراعی، 14(4)، 901-911.
سهیلیموحد، سمیه؛ اسماعیلی، محمدعلی؛ جباری، فرهاد و فولادی، عقیل (1396). ارزیابی عملکرد و اجزای عملکرد برخی ژنوتیپهای لوبیا چیتی (Phaseolus vulgaris L.) در شرایط محدودیت آب انتهای فصل. بومشناسی کشاورزی، 9(2)، 433-444.
شیخ، فاطمه و میرکریمی، اعظم (1403). ارزیابی شاخصهای تحمل به خشکی در ژنوتیپهای باقلا (Vicia faba L.). مجموعه مقالات چهارمین کنگره بینالمللی و هجدهمین کنگره ملی علوم زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
فلاح، سحر؛ عزیزی، خسرو؛ عیسوند، حمیدرضا؛ اکبرپور، امید و اکبری، ناصر (1401). تأثیر محلولپاشی با کلاتروی بر خصوصیات مورفولوژیک و عملکرد لوبیا قرمز رقم افق (Phaseolus vulgaris L.) تحت تغییرات دما- دیاکسیدکربن و تنش رطوبتی. مجله تنشهای محیطی در علوم زراعی، 15(3)، 641-656.
کاویاناطهر، نسرین و ابوطالبیان، محمدعلی (1399). واکنش کمی و کیفی لوبیا (Phaseolus vulgaris L.) به شیوه کاربرد کودهای فسفر و سولفاتروی در مقادیر مختلف کود نیتروژن آغازگر. علوم گیاهان زراعی ایران، 51(3)، 17-32.
کردی، سجاد؛ میرصفری، منیره؛ طهماسبی، زهرا؛ شاهکرمی، قدرتالله؛ گرامی، لطفعلی؛ تقیزاده، امیرعباس و قنبری، فردین (1395). اثر محلولپاشی روی بر عملکرد و پروتئین دانه و کاه لوبیا تحت تنش کم آبی در شرایط آبوهوایی ایلام. نشریه زراعت، 111، 115-124.
کرمی، پریسا؛ مندنی، فرزاد و قبادی، روژین (1403). تأثیر سطوح مختلف آبیاری بر فنولوژی، عملکرد دانه و اجزای آن و برخی خصوصیات فیزیولوژیک هیبریدهای ذرت (Zea mays L.) تحت شرایط آبوهوایی کرمانشاه. نشریه بهزراعی کشاورزی، 27(1)، 1-18.
کشاورز، پیمان؛ فروهر، مجید و دادیور، مسعود (1394). بررسی کارایی مصرف روی در برخی ژنوتیپهای گندم و مقایسه کودپذیری آنها. نشریه آب و خاک (علوم و صنایع کشاورزی)، 29(6)، 1711-1720.
Alipour Babadi, M., Norouzi Masir, M., Moezzi, A., Rahnama Ghahfarokhi, A., & Taghavi Zahedkolaei, M. (2025). The effect of priming application of zinc aminochelate and ZnSO4 fertilizer on the chemical forms of zinc in the soil solution phase and its correlation with zinc concentration in sunflower. Iranian Journal of Soil and Water Research, 56(5), 1379-1399. (In Persian).
Aminzadeh, B., Sani, B., Alizadeh, B., & Mozaffari, H. (2024). Study and evaluation of rapeseed genotype based on drought tolerance index, biplots and analysis cluster. Proceedings of the 18th Iranian National & 4th International Crop Sciences Congress, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran. (In Persian).
Bahrami, F., Arzani, A., & Rahimmalek, M. (2021). Tolerance to high temperature at reproductive stage: Trade‐offs between phenology, grain yield and yield‐related traits in wild and cultivated barleys. Plant Breeding, 140(5), 812-826.
Bandeira, M., Giovanela, M., Roesch-Ely, M., Devine, D. M., & da Silva Crespo, J. (2020). Green synthesis of zinc oxide nanoparticles: A review of the synthesis methodology and mechanism of formation. Sustainable Chemistry and Pharmacy, 15, 100223.
Bayat, S.; Esfandiari, E. A.; Karimi, E., & Asadi, A. A. (2022). The effect of foliar application of zinc on the quantitative and qualitative yield of common bean (Phaseolus vulgaris L.). Proceedings of the 17th Iranian National & 3th International Crop Sciences Congress, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran. (In Persian).
Bayat, S., & Esfandiari, E. A. (2024). The effect of zinc foliar application stages on the yield and concentration of iron and zinc elements in pinto bean (Phaseolus vulgaris L.) seeds. Proceedings of the 18th Iranian National & 4th International Crop Sciences Congress, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran. (In Persian).
Beigi, M., Sawaqebi, G. R., & Motsharea-Zadeh, B. (2012a). Study of the response of various Common bean (Phaseolus vulgaris L.) genotypes to zinc deficiency under greenhouse conditions. Iranian Journal of Field Crop Science, 43(3), 461-468. (In Persian).
Beigi, M., Sawaqebi, G. R., & Motsharea-Zadeh, B. (2012b). Study of Zinc Efficiency in Selected Common bean (Phaseolus vulgaris L.) Cultivars. Journal of Water and Soil (Agricultural Science and Technology), 26(1), 33-41. (In Persian).
El-Sayed, M., Desoky, M., Ali, M. A., Mohamed, I., Abdul-Hamid, H., & Ahmed Attia, A. D. (2021). Identifying droughttolerant genotypes of faba bean and their agro-physiological responses to different water regimes in an arid Mediterranean environment, Agricultural Water Management, Volume 247(106733), 1-11. article id. 106754.
Fallah, S., Azizi, Kh., Eisvand, H. R., Akbarpour, O., & Akbari, N. (2014). The effect of foliar spraying with zinc chelate on morphological characteristics and yield of red bean cultivar Ofogh (Phaseolus vulgaris L.) under temperature changes-carbon dioxide and stress moisture. Journal of Environmental Stresses in Crop Sciences, 15(3), 641-656. (In Persian).
Feller, C., Bleiholder, H., Buhr, L., Hack, H., Hess, M., Klose, R., Meier, U., Stauss, R., van den Boom, T., & Weber, E. (1995b). Phänologische Entwicklungsstadien von Gemüsepflanzen: II. Fruchtgemüse und Hülsenfrüchte. Nachrichtenbl. Deut. Pflanzenschutzd. 47, 217-232.
Fernandez, G. C. I. (1992). Effective selection criteria for assessing plant stress tolerance. In: Kuo, C.C. (Ed.), Proceedings of the International Symposium on Adaptation of Vegetables and other Food Crops in Temperature and Water Stress, Tainan, Taiwan, 257-270.
Fischer, R. A., & Mourer, R. (1978). Drought resistance in spring wheat cultivar. I: grain yield responses. Australian Journal of Agricultural Research, 29, 897-912.
Galindo, F.S., Bellotte, J.L., Santini, J.M., Buzetti, S., Rosa, P.A., Jalal, A., & Teixeira Filho, M.C. (2021). Zinc use efficiency of maize-wheat cropping after inoculation with Azospirillum brasilense. Nutrient Cycling in Agroecosystems, 120, 205-221.
Gyanagoudar, H. S., Hatiya, S. T., Guhey, A., Dharmappa, P. M., & Seetharamaiah, S. K. (2024). A comprehensive approach for evaluating salinity stress tolerance in brinjal (Solanum melongena L.) germplasm using membership function value. Physiologia Plantarum, 176(2), e14239.
Hacisalihoglu, G., Ozturk, L., Cakmak, I., Welch, R. M., & Kochian, L. V. (2004b). Genotypic variation in common bean in response to zinc deficiency in calcareous soil. Plant and Soil, 259(1-2), 71.83.
Hoseini, F., Mosavi, S. S., & Abdollahi, M. R. (2024). Evaluation of the relationship between grain yield and changes in root traits in diploid wheat (Aegilops tauschii) under drought stress conditions. Proceedings of the 18th Iranian National & 4th International Crop Sciences Congress, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran.
Jamshidi, M., Danesh-Shahraki, A. R., & Hashemi-Jazi, S. M. )2016(. Effect of foliar application of Manganese and Zinc on grain yield and yield components of Red Bean (Phaseolus vulgaris L.) in drought conditions. Iranian Journal of Pulses Research, 7(2), 164-174. )In Persian).
Karami, P., Mondani, F., & Ghobadi, R. (2025). The Effect of Different Irrigation Levels on Phenology, Grain Yield and Their Components and Some Physiological Traits of Different Corn (Zea mays L.) Hybrids under Climatic Conditions of Kermanshah. Journal of Crops Improvement, 27(1), 1-18. )In Persian).
Kavian-Athar, N., & Aboutalebian, M. A. (2020). Quantitative and qualitative reaction of common bean (Phaseolus vulgaris L.) to phosphorous and zinc sulfate application method under different rates of nitrogen starter fertilizer. Iranian Journal of Field Crop Science, 51(3), 17-32. )In Persian).
Keshavarz, P., Forouhar, M., & Dadivar, M. (2016). Investigation of Zn Use Efficiency and Zn Fertilization Efficiency in Some Genotypes of Wheat. Journal of Water and Soil, 29(6), 1711-1720. )In Persian).
Khan, S.T., Malik, A., Alwarthan, A., & Shaik, M.R. (2022). The enormity of the zinc deficiency problem and available solutions; an overview. Arabian Journal of Chemistry, 15, 103668.
Khoshgoftarmanesh, A. H., Razizadeh, A. A., Eshghizadeh, H. R., Sawaqabi, G. R., Sadrarhami, A., & Efioni, D. (2011). Screening of different varieties of spring wheat in terms of tolerance to zinc deficiency using different stress indices. Water and Soil (Agricultural Sciences and Industries) Magazine, 25(2), 287-295. (In Persian).
Konyak, W., Kanaujia, S., Jha, A., Chaturvedi, H., & Ananda, A. (2020). Genetic Variability, Correlation and Path Coefficient Analysis of Brinjal. SAARC Journal of Agriculture, 18(1),13-21.
Kordi, S., Mirsafari, M., Tahmasebi, Z., Shahkarami, Gh., Gerami, L., Taghizadeh, A. A., & Ghanbari, F. (2016). Effect of Foliar Application of Zinc on yield, grain and straw protein of bean (Phaseolus vulgaris L.) under water deficit stress in Ilam weather conditions. Agronomy Journal (Pajouhesh and Sazandegi), 111, 115-124. (In Persian).
Machado, B.Q.V., Nogueira, A.P.O., Hamawaki, O.T., Rezende, G.F., Jorge, G.L., Silveira, I.C., Medeiros, L.A., Hamawaki, R.L., & Hamawak, C.D.L. (2017). Phenotypic and genotypic correlations between soybean agronomic traits and path analysis. Genetics and Molecular Research, 16(2).
Marschner, H. (2012). Mineral Nutrition of Higher Plants. Academic Press Limited. London, UK. pp. 347-364.
Mladenov, P., Aziz, S., Topalova, E., Renaut, J., Planchon, S., Raina, A., & Tomlekova, N. (2023). Physiological Responses of Common Bean Genotypes to Drought Stress. Agronomy, 13, 1022, 1-14.
Mortvedt, J. J. (2000).Bioavailability of Micronutrients. In: M. Sumner(ed). Handbook of soil science. CRC press LLC.
Muthuramu, S., & Ragavan, T. (2020). Studies on indices and morphological traits for drought tolerance in rainfed rice Oryza sativa L. Electronic Journal of Plant Breeding, 11, 54-71.
Passerini, A., Andreini, C., Menchetti, S., Rosato, A., & Frasconi, P. (2007). Predicting zinc binding at the proteome level. BMC Bioinformatics, 8, 1-13.
Quamruzzaman, M., Manik, S. N., Livermore, M., Johnson, P., Zhou, M., & Shabala, S. (2022). Multidimensional screening and evaluation of morpho‐physiological indices for salinity stress tolerance in wheat. Journal of Agronomy and Crop Science, 208(4), 454-471.
Razmi, N., Hezarjaribi, E., & Andarkhor, A. A. (2023). Selection of Superior Soybean Genotypes Using some Statistical Multivariate Methods in Moghan Climate Conditions. Plant Genetic Researches, 9(2), 41-54. (In Persian).
Rosielle, A. A., & Hamblin, J. (1981). Theoritical aspects of selection for yield in stress and non-stress environment. Crop Science, 21, 943-946.
Sangi, S. E., Najaphy, A., Cheghamirza, K., & Mohammadi, R. (2022). Assessment of drought tolerance indices in durum wheat (Triticum durum L.) genotypes. Environmental Stresses in Crop Sciences, 14(4), 901-911. (In Persian).
Sheikh, F., & Mirkarimi, A. (2024). Assessment of drought tolerance indices for faba bean (Vicia faba L.) Genotypes. Proceedings of the 18th Iranian National & 4th International Crop Sciences Congress, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran. (In Persian).
Shu, N., Zhou, T., & Hovmoller, S. (2008). Prediction of zinc-binding sites in proteins from sequence. BMC Bioinformatics, 24, 775-782.
Soheili-movahhed, S., Esmaeili, M. A., Jabbari, F., & Fouladi, A. (2017). Evaluation of yield and yield Components of some pinto bean (Phaseolus vulgaris L.) genotypes under late season water deficit conditions. Journal of Agroecology, 9(2), 433-444. (In Persian).
Tabesh, M., Kiani, S., & Khoshgoftarmanesh, A. H. (2020). The effectiveness of seed priming and foliar application of zinc- amino acid chelates in comparison with zinc sulfate on yield and grain nutritional quality of common bean. Journal of Plant Nutrition, 43(14), 2106-2116.
Wang, J., Mao, H., Zhao, H., Huang, D., & Wang, Z. (2012). Different increases in maize and wheat grain zinc concentrations caused by soil and foliar applications of zinc in Loess Plateau, China. Field Crops Research, 135, 89-96.
Zhang, R., Hussain, S., Wang, Y., Liu, Y., Li, Q., Chen, Y., & Dai, Q. (2021). Comprehensive evaluation of salt tolerance in rice (Oryza sativa L.) germplasm at the germination stage. Agronomy, 11(8), 1569.
)